شهرستان اراک و جاذبه‌های گردشگری آن

شهرستان اراک و جاذبه‌های گردشگری آن

شهرستان اراک و جاذبه‌های گردشگری آن

 

 

شهرستان اراک و مناطق بکر و دیدنی آن


اراک یکی از کلان‌شهرهای ایران و از بزرگترین شهرهای مرکز ایران و مرکز استان مرکزی و شهرستان اراک است. قطب جمعیتی استان مرکزی و هجدهمین شهر پرجمعیت ایران به حساب می‌آید. شهر اراک در دوران قاجار بنیان شده است که بیش از دو قرن قدمت دارد. نام شهردر ابتدا قلعه سلطان آباد کمی بعد قلعه سلطان آباد عراق و در سال 1316خورشیدی به اراک تغییر کرد. بانی شهر اراک یوسف‌خان گرجی معروف به سپهدار بود که شهر را در طول چند سال و با هزینه ۲۰۰٬۰۰۰ تومان ساخت. در شهر جدید تمامی تاسیسات شهری از قبیل قنات، حمام، آب‌انبار، مسجد، مدرسه، سقاخانه، بازار و ارگ حکومتی ساخته شد. با رونق‌گیری اقتصاد شهر و عبور راه‌آهن سراسری از شهر، مهاجرت از روستا به شهر افزایش یافت. شهر اراک دارای زمستان‌های سرد و مرطوب و تابستان‌های گرم و خشک است وجود کوه‌های اطراف شهر، تالاب میقان و دشت فراهان، بر آب و هوای این شهر تاثیر می‌گذارند. شهراراک  در میان رشته‌کوهای زاگرس قرار دارد و از جمله شهرهای امن از نظر لرزه‌خیزی است که احتمال وقوع زلزله بالای ۵ ریشتر در آن بسیار ضعیف است. مردم شهر اراک عمدتا مسلمان و پیرو مذهب شیعه هستند، اما اقلیتی از مسیحی و بهائی نیز وجود دارند. زبان مردم، فارسی با لهجه‌ی اراکی است. اراک از شهرهای صنعتی ایران محسوب می‌شود که به دلیل داشتن محصولات صنعتی گوناگون ، نخستین و به دلیل وجود صنایع مادر، دومین و به‌طور کلی یکی از چهار قطب صنعتی کشور است. شهرستان اراک بزرگ‌ترین کارخانه تولیدکننده آلومینیوم کشور، بزرگ‌ترین ماشین‌سازی کشور، بزرگ‌ترین واگن‌سازی و لوکوموتیوسازی خاورمیانه، بزرگ‌ترین کمباین‌سازی خاورمیانه، بزرگ‌ترین تولیدکننده ماشین‌آلات سنگین در خاورمیانه، بزرگ‌ترین تولیدکننده جرثقیل در خاورمیانه، بزرگ‌ترین تولیدکننده بنزین کشور و بزرگ‌ترین شرکت املاح معدنی کشور، به‌عنوان پایتخت صنعتی ایران شناخته شده‌ است و به همین دلیل یکی از آلوده‌ترین شهرهای ایران است. از مهم‌ترین صنایع دستی شهر، قالی اراک است که در گذشته اهمیت و اعتبار فراوانی داشته ‌است که رقیب قالی کرمان است.

جاذبه‌های گردشگری

 

تالاب میقان و چشم انداز زیبایش

 

تالاب میقان اراک

در ۱۷ کیلومتری شمال شرقی شهرستان اراک و در دشت فراهان استان مرکزی، تالابی دیدنی و زیبا قرار دارد که در گذشته به نمکزار فراهان شهرت داشته و امروزه آن را تالاب میقان می‌‌‌خوانند. این جاذبه‌ی گردشگری طبیعی از سه جزیره به نام‌های کریستالین یک، کریستالین دو و بخش کویری تشکیل شده است و به‌ دلیل آب ‌وهوای معتدل در فصل زمستان، زیستگاه مناسبی برای پرندگان مهاجر است.

غار سفید خانی (عین هو)

غار سفیدخانی در ۱۸ کیلومتری شهر اراک و در کوهی به همین نام واقع شده است  که شامل چشمه‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌های متعدد است. همچنین در دهانه‌ی غار دودکش جن قرار دارد که باعث جذابیت این غار شده است. در فصل زمستان روی این کوه برف زیادی می‌نشیند و به طور کامل آن را سفید می‌کند، به همین علت این قار را سفید خانی می‌خوانند اگر قصد بازدید از قار را دارید حتما تجهیزات لازم را به همراه خود ببرید.

 روستای تاریخی انجدان

انجدان، روستایی با قدمت تاریخی که در ۳۷ کیلومتری شهرستان اراک قرار دارد. این روستا در منطقه‌ای کوهستانی واقع شده است که در پیرامون آن ، کوه‌ برف شاه و کوه چشمه و غارهای متعددی را می‌توانید مشاهده کنید. وجه تسمیه این روستای تاریخی، وجود گیاهی در اطراف این روستا است که به انگدان شهرت دارد و از آن انگرود یا آنغوزه تهیه می‌شود. به دلیل عوامل طبیعی و غیرطبیعی که در این روستا اتفاق افتاده است سیستم زیست محیطی آن دستخوش تغییر قرار گرفته است.

 منطقه‌ حفاظت شده هفتاد قله

منطقه‌ی حفاظت‌شده‌ی هفتاد قله که یکی دیگر از جاذبه‌های گردشگری شهرستان اراک است که در فاصله‌ی ۲۵ کیلومتری این شهرستان قرار گرفته است و حدود ۹۷ هزار و ۴۰۰ هکتار وسعت دارد. این منطقه به دلیل داشتن چشم‌اندازی بسیار زیبا، حضور گونه‌های مختلف گیاهی و نیز وجود تنوع جالبی از حیوانات از جمله پستانداران، خزندگان و پرندگان مانند یک آزمایشگاه و موزه‌ی طبیعی است. 

 

 

حمام تاریخی چهار فصل


حمام تاریخی چهار فصل

یکی از بزرگترین  حمام‌های ایران که قدمت آن به زمان سلطنت احمد شاه قاجار بازمی‌گردد حمام تاریخی چهار فصل است. این بنای ارزشمند از مساحتی بالغ بر ۱۶۰۰ متر مربع تشکیل شده و به نظر می‌رسد به‌دلیل نگاره‌هایی از چهار فصل سال و نیز نقاشی‌های انجام شده در آن، به این نام شهرت یافته است. این اثر تاریخی امروزه به موزه تغییر کاربری داده است. برای تزئینات این حمام از کاشی هفت رنگی، کاشی معرق و کاشی معقلی استفاده کرده‌‌‌اند این حمام دارای نقوش بسیار زیبای انسانی، حیوانی و گیاهی با کاشی‌های خشتی و قالبی و فتیله‌ای با نقوش گیاهی اسلیمی و ختایی و نقوش هندسی و گردان است. نقوش به کار گرفته شده شامل  پیچک‌ها، گل و بوته و غنچه و برگ و برگچه است و نقوش انسانی مرکب از نقش سربازانی با پوشاک دوره‌ی قاجار است. رنگ‌های به کار رفته در کاشی‌ها بیشتر زرد، لاجوردی، فیروزه‌ای، سفید، سبز، خاکستری، قرمز و نارنجی است.

 

 

رشته پلو از غذای سنتی اراک


مقبره‌ شاه غریب

در ۳۷ کیلومتری شهرستان اراک و در روستای انجدان، زیارتگاهی متعلق به میرزا عباس‌ابن عبدالسلام قرار دارد که در بین مردم اراک به شاه غریب شهرت پیدا کرده است. این مقبره‌ی کهن، این بنا متعلق به پیشوایان فرقه‌ی اسماعیلیه در قرن ششم هجری قمری است که جزء جاذبه‌های گردشگری شهر اراک محسوب می‌شود.


از دیگرجاذبه‌های گردشگری شهرستان اراک می‌توانیم به امامزاده ابراهیم، روستای هزاوه، مجموعه تاریخی روستای اراک، مدرسه‌ی سپهداری، مقبره آقا نورالدین عراقی، کلیسای مسروپ مقدس، مقبره‌ شاه قلندر، کاروان‌سرای شاه عباسیکاروانسرای شاه عباسی اراک و برج شیشه(ارگ حکومتی اراک) اشاره کنیم.

سوغاتی‌ها شهرستان اراک


انار

انار یکی از اصلی‌ترین محصولات استان مرکزی و شهر اراک و همچنین شهر ساوه است. فصل برداشت انار از اوایل پاییز تا اواخر آن است انجام می‌شود.

گردو

یکی از مهم‌ترین محصولات کشاورزی اراک و شهرهای استان مرکزی، گردو است که در بیشتر باغات این شهر کشت می‌شود و مرغوبترین گردو را شهرستان اراک دارد.

 


غارسفید شهرستان اراک



نان فطیر

نان فطیر از نان‌های سنتی ایران است. این نان در شهرستان اراک در اندازه کوچک که همان نان شیر مال است بدون هیچ مایع خمیری در تنور پخته می‌شود.

شیرینی گوش‌فیل

شیرینی گوش‌فیل یکی از شیرینی‌های شهر اراک ، که به دلیل نوع پخت و مواد اولیه‌ی آن بسیار ترد است و خوردن آن به‌عنوان عصرانه در کنار چای بسیار دل‌نشین است. شکل این شیرینی شبیه به گوش‌فیل است.

 

  آش جو

 

انگور و کشمش

در شهرستان اراک درختان انگور بسیاری وجود دارد که 20 درصد از نیاز کشور به انگور را تامین می‌کند روستای هزاوه در اراک یکی از مهم‌ترین روستاها در زمینه برداشت انگورمی‌باشد. از انگور فراورده‌هایی نظیر شیره انگور، شربت انگور، سرکه انگور، مویز و سرکه‌شیره تهیه و فروخته می‌شود.

صنایع‌دستی

از صنایع دستی این شهرستان می‌توانیم به فرش یا قالی ساروق و گیوه اشاره کنیم.

غذاهای محلی و سنتی


آبگوشت دوغ دار

آبگوشت دوغ دار که در استان مرکزی به آن آبگوشت دو گوله دودار می گویند، یکی از غذاهای محلی این استان و به خصوص شهر اراک است که البته در استان لرستان نیز طبخ شده و در آن منطقه به نام آبگوشت کشک لری شناخته می شود. تفاوت این آبگشوت در اراک، این است که در هنگام طبخ به آن چغندر سفید اضافه می‌کنند.

 

آش چغندر


آش ترخینه دوغ با شکمبه

ترخینه خشک ماده اصلی این آش است که آن را درون دوغ می‌پزند و سپس مخلوط تهیه شده را به شکل‌های مختلف در می‌آورند و خشک می‌کنند. تهیه و خشک کردن ترخینه در فصل تابستان انجام می‌گیرد.برای تهیه‌ی  آش ترخینه،  ترخینه خشک را در آبی که در حال جوشیدن است ریخته و حل می‌کنند و به آن سبزی (اسفناج، تره، جعفری و گشنیز) و حبوبات (نخود) نیز اضافه می‌کنند. البته در بیشتر مناطق استان مرکزی در این آش از شکمبه یا همان سیرابی گوسفند برای مغذی تر و لذیذتر شدن غذا استفاده می‌کنند. چاشنیی که به  این غذا اضافه می‌کنند نعنا، پیاز و سیر است.

آش جو (جودو) با شکمبه

این آش همانند آش ترخینه درست می‌شود با این تفاوت که در آن به جای ترخینه خشک از جو نیمکوب یا پرکنده استفاده می‌کنند. 

آش چغندر

آش چغندر را بیشتر در فصل زمستان درست می‌کنند زیرا چغندر خاصیت ضد سرماخوردگی دارد.

آش خیار

مواد اولیه این آش خیار چمبر است، خیار چمبر در شهریورماه برداشت می‌شود ولی افراد بسیاری این خیار را فریز کرده و در فصول سال از آن استفاده می‌کنند.برای تهیه‌ی  این آش بلغور، نخود، لوبیا و خیار چمبر را خرد می‌کنند و داخل حبوبات پخته شده می‌ریزند. این آش را با کشک، نعناع، سیر و پیاز داغ می‌خورند.

 

 

طرزتهیه آبگوشت بزپاش

 

کله جوش یا دوغ گرم

تهیه این اش بسیار آسان است به این صورت که ، کشک ساییده شده را رقیق می‌کنند و می‌گذارند بجوشد و بعد به آن نعنا و سیر اضافه می‌کنند، برای گرفتن سردی این غذا از گردو آسیاب شده در آش و یا در کنار سفره بهره می‌برند. در نواحی چون تفرش این آش را دوغ گرمه 

می‌نامند.

آش اشکنه ( اوگرمه)

این آش با برنج، سیب زمینی، لپه و تخم مرغ  پخته می‌شود و در آن از آلو و قیسی استفاده می‌کنند، چاشنی اصلی این غذا آبغوره است.

کباب ته تالی

نام این کباب از ظرفی که در آن تهیه می‌شود گرفته شده است به این صورت که گوشت را ته ظرف مسی کوتاه و پهن که شبیه تابع تال است پهن می‌کنند و روی شعله آتش سرخ می‌کنند. این غذا به دو صورت آبدار ( آبگوشت ) و بدون آب ( کباب) تهیه می‌شود، مواد اصلی این غذا گوشت چرخ کرده، پیاز رنده شده و انواع ادویه است، گوشت ورز داده شده را در ته ظرفی که چرب شده می‌ریزند و سرخش می‌کنند،  روی این نوع کباب سیب زمینی و گوجه فرنگی می‌گذارند، کباب ته تالی هم با نان و هم با برنج خورده می‌شود.

 

نان فطیر


پَتله پلو

ماده اصلی این غذا پتله است، پتله همان گندم پوست کنده است با این تفاوت بلغور نمی‌شود و زمانی که در آب پخته شد آن را خشک می‌کنند. مواد اولیه برای تهیه این غذا شامل پتله، گردو، لوبیا چیتی در برخی نقاط استان عدس، برنج و سیب زمینی است که به صورت دمی‌پخته می‌شود.

رشته پلو

در تهیه این غذا ازرشته‌های مخصوص استفاده می‌کنند و به همراه برنج، گوشت چرخ کرده و پیاز پخته می‌شود.

 

ته تالی خوراک محبوب اراکی‌ها

 

 

سخن آخر

شهرستان اراک به خاطر گسترش سازنده‌های آهکی و دولومیتی، محل تشکیل غارها و آتشکده‏ای است که بر فراز روستای کبوران جای گرفته و به چهار طاقی معروف است.

این مجموعه در سال 1398 فعالیت خود را در زمینه بسته بندی وعرضه محصولات ارگانیک شامل برنج، چای، حبوبات، عسل ،قهوه وترکیبات قهوه شامل کافی میکس ،هات چاکلت،کاپوچینو وانواع زیتون و روغن زیتون شروع و بصورت سنتی و بدون واسطه در اختیار مشتریان عزیز قرار می دهد،از این رو به فکر توسعه و افزایش تعداد شرکاء تصمیم به افزایش سرمایه و ثبت برند گرفتیم.این شرکت توانست در خرداد سال 99،تحت نظارت صنعت و معدن استان مجوز فعالیت خود را در دریافت نماید و با احداث یک کارخانه تولید برنج و چای در شمال کشور و یک واحد تولید و بسته بندی در تهران‌ به فعالیت خود ادامه دهد

© کلیه حقوق برای اریکه ارس باران کوهپایه محفوظ می باشد